Thay khớp háng bán phần hoặc toàn phần là phẫu thuật chỉnh hình phổ biến, trong đó phần khớp háng bị hư hỏng, tổn thương được thay thế bằng khớp nhân tạo, giúp hồi sinh vận động cho bệnh nhân. Phẫu thuật thay khớp háng (Hip Replacement Surgery) là quy trình cắt bỏ khớp háng bị đau do tổn thương bệnh lý và thay thế bằng khớp nhân tạo.Thông thường, phẫu thuật này được chỉ định khi có tổn thương ở khớp háng ảnh hưởng nghiêm trọng đến sinh hoạt, học tập và lao động của bệnh nhân.

 

Tại Việt Nam, kỹ thuật này đã có hơn 40 năm được ứng dụng và phát triển, đến nay đã có hàng nghìn trường hợp được thay khớp thành công mỗi năm. Phẫu thuật này mở ra cho người bệnh cơ hội thoát khỏi cơn đau xương khớp dai dẳng, hồi sinh vận động. Tuy nhiên, đây là một kỹ thuật khó nên chỉ có những bệnh viện lớn, có đội ngũ chuyên gia giỏi cùng thiết bị hỗ trợ chuyên nghiệp mới có thể thực hiện thành công ca mổ.

Phẫu thuật thay toàn bộ khớp háng được coi là một trong những thành tựu vĩ đại nhất trong lịch sử phát triển ngành chấn thương chỉnh hình. Với lịch sử hơn 100 năm phát triển, ngày nay phẫu thuật thay khớp háng nhân tạo không còn quá xa lạ với nhiều người, với việc cải tiến những vật liệu và các phương pháp phẫu thuật mới đã mang lại nhiều hiệu quả tích cực cho người bệnh có vấn đề về xương khớp.

 

Có nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng viêm đau khớp háng, có nguyên nhân nguyên phát như tuổi cao, mắc bệnh di truyền… hay thứ phát như gặp chấn thương khớp trong khi di chuyển, chơi thể thao, hay tai nạn,… Bên cạnh đó một số bệnh như viêm khớp, viêm cột sống dính khớp,… cũng là nguyên nhân dẫn đến các cơn đau ở khớp háng.

Một số hậu quả từ chấn thương gây nên những cơn đau ở khớp háng như té ngã khi di chuyển, tai nạn khi tham gia giao thông hoặc khi tham gia các hoạt động thể dục thể thao. Bên cạnh đó việc đi đứng hay vận động sai tư thế cũng ảnh hưởng đến khớp háng, gây nên tình trạng hư hại sụn khớp, khó khăn trong di chuyển.

Đây là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây ra cơn đau khớp háng, tỷ lệ mắc thoái hóa khớp tăng theo tuổi tác và thời gian. Thoái hóa khớp háng gây mất và tổn thương sụn khớp, khiến cho việc cử động bị hạn chế và gây đau đớn. Người bệnh xuất hiện các cơn đau nặng do bệnh thoái hóa khớp và không thể thực hiện các hoạt động bình thường. Thậm chí chỉ ngồi không di chuyển cũng có thể cảm nhận cơn đau gây khó khăn trong đi lại và sinh hoạt.

Đây là một bệnh tự miễn thường gặp, theo thống kê Việt Nam có hơn 500.000 người đang sống chung với bệnh này. Các triệu chứng viêm khớp dạng thấp là tình trạng sưng đau và cứng các khớp, một số khớp và có thể gây phá hủy khớp vĩnh viễn. Bệnh thường gây tổn thương ở các khớp ngón tay, ngón chân tuy nhiên trong một số trường hợp, bệnh có thể gây viêm ở cả 2 bên khớp háng.

Tình trạng này xảy ra khi nguồn máu cung cấp cho xương bị gián đoạn khiến cho các mô xương bị hoại tử. Dần dần các ổ xương bị khuyết hổng khiến cho phần sụn và xương bị phá hủy. Bệnh nhân gặp tình trạng này sẽ có cảm giác đau phần khớp háng và khó khăn khi xoay người.

Viêm cột sống dính khớp là bệnh lý mạn tính ảnh hưởng nặng nề đến cột sống và các khớp, đặc biệt khớp háng. Khi khớp háng bị dính, khả năng vận động bị ảnh hưởng sẽ gây khó khăn cho vấn đề sinh hoạt như đi vệ sinh, ngồi làm việc, … ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống của người bệnh.

Phẫu thuật này thường được bác sĩ khuyến nghị thực hiện khi bệnh nhân đã trải qua tất cả các phương pháp điều trị khác nhưng không thể giảm đau, khi bệnh nhân bị hư toàn bộ phần khớp, bắt buộc phải thay chỏm xương đùi và ổ cối của xương chậu hay bị cứng khớp, không thể nhấc chân hay đi đứng. Quy trình này sẽ giảm đau khớp háng, giúp việc đi lại dễ dàng hơn.

Ngày 14 tháng 6 năm 2023 khoa B1, Bệnh viện Quân y 4 tiếp nhận bệnh nhân nam Phạm Thành Tr. 67 tuổi, Chẩn đoán: Hoại tử tiêu chòm xương đùi khớp háng trái/ Tăng huyết áp độ II, đái tháo đường type II.

Quá trình điều trị và chăm sóc người bệnh: Bệnh nhân xuất hiện đau âm i 2 khớp háng > 1 năm, Cách vào viện 1 tháng đau nhiều khớp háng trái, đau thường xuyên cả lúc nghỉ ngơi, đi lại bằng nạng, đau càng ngày càng tăng dần, ảnh hưởng vận động sinh hoạt, chưa điều trị gì.

Ngày 16/6/2023, sau khi hội chẩn, các bác sĩ Khoa Chấn thương – Chỉnh hình Bệnh viện Quân y 4 do tiến sỹ, Bác sĩ Phan Quốc Khánh CN khoa B1làm kíp trưởng đã tiến hành phẫu thuật, thay toàn bộ khớp háng. Sau gần 3 giờ tiến hành ca mổ, các bác sĩ đã thực hiện thành công. Bệnh nhân sức khỏe sau mổ ổn định.

Trong thời gian vừa qua, bệnh viện đã đầu tư các trang thiết bị hiện đại, đội ngũ y bác sỹ được đào tạo cơ bản, chuyên sâu, được chuyển giao các kỹ thuật mới trong điều trị, Bệnh viện đã thực hiện nhiều ca mổ phức tạp thành công mang lại niềm vui, hạnh phúc, sức khỏe cho người dân, trở thành địa chỉ tin cậy của quân và dân trên địa bàn Quân khu 4.

1. Họ tên người bệnh: PHẠM THÀNH TRUNG

2. Địa chỉ: Xóm 7, Xã Nghi Phong, Huyện Nghi Lộc, Tỉnh Nghệ An

TRÍCH BIỂN BẢN HỘI CHÂN PHẪU THUẬT

Tuổi: 67 Giới tính: Nam

3. Ngày vào viện: 8 giờ 40 phút 00, 14/06/2023

4. (.....)

5. Hội chẩn lúc: 7 giờ 30 phút 23, 15/06/2023

6. Chủ tọa: TS.BS Phan Quốc Khánh

Thư ký: BS CK I Trần Hoài Nam

7. Thành viên: Các Bác sỹ trong khoa

8. Tóm tắt quá trình diễn biển bệnh, quá trình điều trị và chăm sóc người bệnh: Bệnh nhân xuất hiện đau âm i 2 khớp háng > 1 năm, Cách vào viện 1 tháng đau nhiều khớp háng trái, đau thường xuyên cả lúc nghỉ ngơi, đi lại bằng nạng, đau càng ngày càng tăng dần, ảnh hưởng vận động sinh hoạt, chưa điều trị gì. Ngày 14/6 vào khoa điều trị. Tình trạng bệnh:

- Toàn thân: Không sốt, huyết động ổn định

- Tại chỗ: Khớp hảng trái biên độ vận động hạn chế, trục thẳng, chân trái ngắn hơn phải 2 cm, gấp/duỗi khớp gối bình thường. Đau nhiều khi thăm khám, vận động tự chủ

- Mẫu

Mạch: 80 L/p Huyết áp: 140/8 mm/Hg Nhiệt độ: 36,6 oC Nhịp thở: 16 L/p

9. Kết quả xét nghiệm:

Cặn lắng: ( Âm tính )

+ X quang: Hình ảnh thoái hóa tiêu chỏm xương đùi trái

+ Siêu âm: Gan nhiễm mỡ độ I

+ Điện tim: Block nhánh phải không hoàn toàn

+ Phản ứng thuốc: Không

+ Xét nghiệm khác:

KẾT LUẬN (sau khi đã khám lại và thảo luận).

1. Nhất trí phẫu thuật: Thay khớp trái toàn phần

- Phương pháp phẫu thuật: Phẫu thuật thay toàn bộ khớp háng

Phương pháp vô cảm: Tê tủy sống

- Khó khăn: Chảy máu, nhiễm trùng

- Phương tiện tăng cường: Bộ khớp háng nhân tạo

- Dự trù máu: 2 ĐV máu nhóm B

- Kíp phẫu thuật: Bs Khánh và phụ mổ

- Ngày phẫu thuật: Ngày 16 tháng 06 năm 2023

2. Ý kiến thông qua (...)